افزايش عمق داخلي سازي هم مانع رشد قيمت لوازم خانگي نشد
با وجود داخليسازي حدود 70 درصدي در صنعت لوازم خانگي، قيمت محصولات همچنان تحت تأثير موج افزايش هزينهها قرار دارد، از جهش نرخ ارز و رشد بهاي مواد اوليه داخلي مانند فولاد و محصولات پتروشيمي گرفته تا افزايش هزينه حملونقل و تامين قطعات وارداتي.
اما چرا توليد داخل هم از گراني در امان نمانده و سهم هر يک از اين عوامل در افزايش قيمت لوازم خانگي چقدر است؟ به گزارش ايسنا، بازار لوازم خانگي در ماههاي اخير تحت تأثير همزمان افزايش هزينههاي توليد و محدود شدن قدرت خريد مصرفکنندگان قرار گرفته است، وضعيتي که بررسي دلايل آن، علاوه بر رصد شرايط فروش در بازار، مستلزم توجه به روند تامين مواد اوليه، هزينههاي توليد و سازوکار تعيين قيمت محصولات است. دبيرکل انجمن صنايع لوازم خانگي ايران، درباره تأثير نوسانات ارزي، افزايش بهاي مواد اوليه و هزينههاي جانبي بر قيمت تمامشده محصولات توضيح داده و به موضوع داخليسازي، وابستگي به برخي قطعات وارداتي و دشواريهاي تامين مواد اوليه در شرايط فعلي پرداخته است.
نسرين اوجاقي، دبيرکل انجمن صنايع لوازم خانگي ايران، درباره دلايل افزايش قيمت لوازم خانگي گفت: بررسي رشد قيمت محصولات بايد از چند بعد انجام شود، چراکه مواد اوليه، نرخ ارز، حقوق و دستمزد، سوخت و هزينه حملونقل همگي در قيمت تمامشده محصول اثرگذار هستند. وي با استناد به گزارشهاي وزارت صمت و دادههاي بورس کالا گفت: طي يک سال منتهي به شهريور، نرخ دلار مبناي بانک مرکزي 134 درصد افزايش داشته و در همين مدت قيمت پليپروپيلن 252 درصد، ABS حدود 223 درصد، ورق گرم 135 درصد، ورق گالوانيزه 146 درصد و ورق سرد 145 درصد رشد کرده است. علاوه بر افزايش قيمت مواد اوليه، رشد حقوق و دستمزد، سوخت و ساير هزينههاي توليد نيز بايد در محاسبه قيمت نهايي لحاظ شود. ازسوي ديگر، بخشي از قطعات مورد نياز صنعت از خارج تامين ميشود و افزايش نرخ ارز مستقيما هزينه تامين اين قطعات را بالا برده است. دبيرکل انجمن صنايع لوازم خانگي ايران همچنين با اشاره به افزايش هزينههاي حملونقل گفت در پي محدوديتهاي ايجادشده در حمل دريايي، هزينه حمل بيش از 283 درصد افزايش يافته و مجموع اين عوامل، هزينه توليد را به شکل محسوسي بالا برده است.
اوجاقي درباره سازوکار قيمتگذاري لوازم خانگي توضيح داد: قيمت محصولات براساس تحليل هزينهها و ساختار قيمت تمامشده تعيين ميشود و شرکتهاي توليدکننده متناسب با تغيير هزينههاي توليد، قيمت محصولات خود را بهروزرساني ميکنند. پس از تحولات اخير و براساس دستورالعملهاي مربوط به قيمتگذاري، قيمتهاي جديد نيز به اطلاع سازمانهاي ذيربط رسانده ميشود. با اين حال کاهش قدرت خريد خانوار موجب شده توليدکنندگان در مقطع فعلي تا حد امکان قيمتگذاري را در سطح سربهسر انجام دهند. دبيرکل انجمن صنايع لوازم خانگي درباره تأثير رشد قيمت مواد اوليه داخلي بر قيمت محصول نهايي گفت: قيمت يک محصول را نميتوان از قيمت مواد اوليه و ساير هزينههاي توليد جدا کرد و افزايش قيمت ورقهاي فولادي، مواد پتروشيمي و ديگر نهادهها مستقيما بر قيمت تمامشده اثر ميگذارد. وي در پاسخ به اين پرسش که چرا با وجود توليد داخلي فولاد و محصولات پتروشيمي، قيمت اين مواد همچنان به نرخ ارز حساس است، گفت: قيمتگذاري اين محصولات براساس سازوکار بورس کالا انجام ميشود و بايد بررسي شود که چرا در برخي مقاطع، قيمت بعضي مواد اوليه داخلي حتي بالاتر از نمونه خارجي تمام ميشود؟
اوجاقي درباره ميزان وابستگي صنعت لوازم خانگي به واردات نيز گفت: براساس گزارش وزارت صمت، در مجموع حدود 70 درصد توليد لوازم خانگي در کشور داخليسازي شده و در برخي گروههاي محصول، ميزان داخليسازي حتي به 100 درصد رسيده است. با اين حال، بخشي از مواد اوليه و قطعات همچنان از خارج کشور تامين ميشود، موضوعي که اين صنعت را در برابر محدوديتهاي وارداتي، مشکلات تخصيص ارز و افزايش هزينههاي حملونقل آسيبپذير ميکند. دبيرکل انجمن صنايع لوازم خانگي ايران درباره احتمال کاهش توليد در نتيجه محدوديتهاي وارداتي گفت: شرکتها درحال حاضر تلاش ميکنند اين شرايط موجب اختلال در بازار نشود و براي اين منظور از ذخاير انبارها و مسيرهاي دشوارتر و پرهزينهتر براي تأمين مواد و قطعات استفاده ميکنند.