موسسه فرهنگی و مطبوعاتی روزنامه جمهوری اسلامی

شماره 13449

رئيس جمهور در تشريح دستاوردهاي سفر به هند و اجلاس بريکس:

کشورهاي عضو به دنبال حاکميت چند صدايي در جهان هستند

رئيس‌جمهور با تشريح دستاوردهاي سفر به هند و اجلاس بريکس، از محکوميت حمله به تأسيسات غيرنظامي، حمايت از الحاق ايران به سازمان تجارت جهاني، تأکيد بر تجارت با ارزهاي ملي و مخالفت با تحريم‌هاي يک‌جانبه در بيانيه نهايي خبر داد و گفت: تمام تلاش ما اين بود که مواضع جمهوري اسلامي و اهداف اين اجلاس شامل هماهنگي، پايداري، مقاومت و نوآوري مطرح شود و گفت‌وگوهاي بسيار خوبي بين سران کشورها برقرار شد.

دکتر مسعود پزشکيان در پايان حضور در نشست سران بريکس در دهلي نو، با اشاره به برگزاري نشست اعضاي بريکس و کشورهاي متقاضي پيوستن به اين مجموعه اظهار داشت: اعضاي اصلي بريکس 11 کشور هستند و 10 کشور ديگر نيز درخواست پيوستن به اين مجموعه را مطرح کرده‌اند که در نشست مشترک با اين کشورها، گفت‌وگوهاي بسيار خوبي انجام شد.

رئيس‌جمهور با بيان اينکه تمام تلاش هيئت جمهوري اسلامي ايران بر تبيين مواضع کشورمان و پيگيري اهداف تعيين‌شده براي اين اجلاس متمرکز بود افزود: محورهايي که در اين دوره از اجلاس مورد توجه قرار گرفت، شامل تاب‌آوري، نوآوري، همکاري و پايداري بود که هر يک از کشورهاي حاضر، ديدگاه‌هاي خود را درباره چگونگي تحقق اين اهداف مطرح کردند.

پزشکيان با اشاره به اينکه ضرورت افزايش تاب‌آوري کشورها و مقابله با تک‌صدايي از محورهاي مشترک سخنان سران بود ادامه داد: کشورهاي حاضر تأکيد داشتند که بايد براي شکل‌گيري جهاني چندقطبي تلاش شود، زيرا همه کشورهايي که در نشست‌ها و گفت‌وگوها حضور داشتند، از زورگويي‌ها و اقداماتي که در جهان صورت مي‌گيرد، ناراضي بودند و انزجار خود را از اين رويکردها اعلام مي‌کردند.

رئيس‌جمهور با تأکيد بر اينکه تقويت همکاري‌هاي متقابل مي‌تواند به افزايش توان کشورها براي مقابله با فشارها کمک کند تصريح کرد: در اين اجلاس تلاش شد کشورها در زمينه‌هاي مختلف اقتصادي، سياسي، امنيتي و تجاري به يکديگر کمک کنند که در همين راستا، گفت‌وگوهاي بسيار خوبي نيز ميان سران کشورهاي حاضر انجام گرفت.

رئيس‌جمهور ضمن ابراز اميدواري نسبت به توسعه روند همکاري‌هاي ايران و هند خاطرنشان کرد: با توجه به همکاري‌هاي خوبي که مقامات هند براي گسترش ارتباطات بشردوستانه با ايران داشتند، مقرر شد دکتر عراقچي و وزير امور خارجه هند درباره جزئيات موضوع گفت‌وگو کنند و تعاملات لازم را براي پيگيري توافقات انجام‌شده ادامه دهند.

رئيس‌جمهور با اشاره به اينکه جزئيات تفاهمات انجام‌شده بايد در مسيرهاي تعيين‌شده پيگيري شود تصريح کرد: ارتباطاتي که در اين سفر و همچنين در اجلاس سازمان همکاري‌شانگهاي، که حدود دو هفته قبل برگزار شد، ميان دو کشور شکل گرفت، بسيار خوب بود و با توجه به اينکه تعاملات ايران و هند روزبه‌روز درحال گسترش است، مي‌توان مسير تازه‌اي را در نوع روابط و همکاري‌هاي دو کشور ايجاد کرد.

دکتر پزشکيان به ديدارهاي انجام‌شده در حاشيه اجلاس با نخست‌وزير مالزي،رئيس جمهور آفريقاي جنوبي،رئيس‌جمهور مصر و وليعهد ابوظبي اشاره کرد و از دستيابي به تفاهمات تازه‌ با اين کشورها خبر داد.

رئيس جمهور با اشاره به گفت‌وگوهاي انجام‌شده در نشست‌هاي عمومي اجلاس خاطرنشان کرد: با رؤساي جمهور روسيه و چين نيز گفت‌وگوهايي داشتيم که بيشتر به‌صورت کوتاه و در حاشيه برنامه‌ها انجام شد، زيرا پيش از اين ديدارها، مذاکرات و گفت‌وگوهاي مفصلي با مقامات دو کشور صورت گرفته بود.

دکتر پزشکيان با اشاره به محورهاي متعدد گنجانده‌شده در بيانيه اجلاس گفت: يکي از موضوعات مهمي که در بيانيه مورد تأکيد قرار گرفت، محکوميت حمله به تأسيسات هسته‌اي و زيرساخت‌هاي غيرنظامي بود که کشورهاي عضو بريکس، ضمن مخالفت با چنين اقداماتي، خواستار خويشتن‌داري و احترام به حاکميت ملي و تماميت ارضي کشورهاي خاورميانه شدند.

رئيس‌جمهور با بيان اينکه مخالفت با تحريم‌هاي يک‌جانبه و اقدامات قهرآميز، از ديگر مواضع مشترک کشورهاي حاضر بود ادامه داد: همه اعضاي بريکس با اقداماتي که از طريق تحريم و اعمال فشار عليه کشورها صورت مي‌گيرد، مخالفت کردند و حمايت از الحاق جمهوري اسلامي ايران به سازمان تجارت جهاني نيز از ديگر موضوعاتي بود که در اين اجلاس مورد توجه قرار گرفت.

دکتر پزشکيان با اشاره به جايگاه تجارت با ارزهاي ملي در سخنراني‌هاي سران اظهار داشت: يکي از موضوعات مهمي که اکثر سران کشورهاي حاضر بر آن تأکيد داشتند، گسترش تجارت با ارزهاي ملي و حرکت به سوي استقلال از نظام مالي غرب بود که براي تحقق اين هدف، راهکارهايي درحال بررسي است تا کشورها بتوانند مبادلات خود را با استفاده از ارزهاي منطقه‌اي انجام دهند.

رئيس‌جمهور با تأکيد بر اينکه ساختارهاي کنوني جهان نيازمند اصلاحات اساسي است خاطرنشان کرد: اصلاح نهادهاي حکمراني و مالي جهاني، از مطالباتي بود که در سخنراني اکثر سران مطرح شد و مخالفت با اشغالگري نيز از محورهايي بود که هم در بيانيه اجلاس مورد تأکيد قرار گرفت و هم در سخنان سران کشورهاي حاضر بازتاب يافت.

دکتر پزشکيان ضمن اشاره به حمايت اعضاي بريکس از حاکميت لبنان تصريح کرد: محکوميت تجاوز اسرائيل، تأکيد بر ايجاد منطقه عاري از سلاح هسته‌اي و ضرورت مبارزه با تروريسم، بدون برخوردهاي دوگانه، از ديگر موضوعاتي بود که در بيانيه اجلاس مورد توجه قرار گرفت.

وي با بيان اينکه چندجانبه‌گرايي، محور اصلي گفت‌وگوهاي انجام‌شده در اين اجلاس بود ادامه داد: اساس شکل‌گيري و برگزاري اجلاس بريکس بر تقويت چندجانبه‌گرايي استوار است که در همين چارچوب، همکاري در حوزه انرژي و مواد معدني، احترام به حاکميت کشورها و توجه به نوآوري نيز در بيانيه و سخنراني‌ها مورد تأکيد قرار گرفت.

رئيس‌جمهور با اشاره به اينکه مجموعه مباحث مطرح‌شده، اين اجلاس را به نشستي پربار تبديل کرد گفت: دستاوردهاي خوبي در جريان اين اجلاس حاصل شد و دکتر عراقچي نيز در حاشيه برنامه‌ها، جلسات اختصاصي و گفت‌وگوهايي با وزيران امور خارجه کشورهاي مختلف داشت که اميدواريم با پيگيري اين رايزني‌ها، روابط موجود را بيش از پيش تعميق ببخشيم.

دکتر پزشکيان با انتقاد از روند يک‌جانبه‌گرايي در جهان اظهار داشت: در دنيايي زندگي مي‌کنيم که به‌ظاهر سازمان ملل متحد و قوانين حقوق بشر وجود دارد، اما برخي قدرت‌ها خارج از اين چارچوب‌ها، هر اقدامي را که بخواهند انجام مي‌دهند؛ اقداماتي که نه‌تنها قوانين موجود را ناديده مي‌گيرد، بلکه از منظر وجدان انساني نيز زير سؤال است.

رئيس جمهور با بيان اينکه مواضع جمهوري اسلامي ايران در قبال اين اقدامات روشن و صريح است ادامه داد: ديگر کشورهايي که در اجلاس حضور داشتند نيز در گفت‌وگوهاي انجام‌شده، نارضايتي و اعتراض خود را نسبت به روند موجود اعلام مي‌کردند، اما برخي کشورها به‌دليل نگراني از برخوردهاي احتمالي و مشکلاتي که ممکن است براي اقتصادشان ايجاد شود، ملاحظاتي دارند.

رئيس‌جمهور با تأکيد بر اينکه برخورداري از قدرت نمي‌تواند مجوز ناديده گرفتن قوانين و اصول انساني باشد تصريح کرد: براي هيچ‌يک از کشورهاي حاضر قابل قبول نبود که يک کشور، تنها به‌دليل برخورداري از زور و قدرت، همه قوانين حقوق بشري و اصول انساني را زير پا بگذارد و با تکيه بر برتري فناورانه و سلطه اقتصادي، ديگر کشورها را تحريم کند.

رئيس‌جمهور با اشاره به اينکه سياست‌هاي مورد پيگيري کشورهاي عضو بريکس مي‌تواند در برابر يک‌جانبه‌گرايي مؤثر باشد اظهار داشت: اميدواريم با مسيري که کشورهاي بريکس در پيش گرفته‌اند، بسياري از مشکلاتي که آمريکا با قلدري در منطقه ايجاد و خواسته‌هاي خود را از طريق فشار اعمال مي‌کند برطرف شود.

دکتر پزشکيان با اشاره به اعمال فشار آمريکا عليه کوبا و ديگر کشورهاي جهان تصريح کرد: دعا مي‌کنيم خداوند کمک کند تا نيات شومي که آمريکا در منطقه و جهان دنبال مي‌کند، ناکام بماند و اين کشور نتواند با اعمال قدرت عليه ملت‌هاي مختلف، به اهداف استعماري و استثماري خود دست پيدا کند.

رئيس جمهور:بريکس بايد در دفاع از حاکميت ملي، تماميت ارضي و ممنوعيت توسل به زور نقش مؤثرتري ايفا کند

رئيس جمهور با تأکيد بر اينکه بريکس امروز صرفاً چارچوبي براي همکاري ميان چند اقتصاد نوظهور نيست، گفت: بريکس نشانه تقاضايي فزاينده براي جهاني متوازن‌تر و فراگيرتر است که در آن هيچ مرکز قدرتي حق تعيين سرنوشت ديگران را نداشته باشد.

دکتر مسعود پزشکيان، در نشست سران بريکس پلاس با موضوع «تاب‌آوري، همکاري و پايداري: شکل‌دهي آينده براي رشد فراگير جهاني»، گفت: هيچ کشوري به تنهايي قادر به حل چالش‌هاي امروز جهان نيست. بريکس بايد ظرفيت‌هاي پراکنده کشورهاي جنوب جهاني را به ظرفيت مشترک تبديل کند. در اين ميان، موقعيت ژئوپليتيکي و ظرفيت انرژي و ترانزيتي جمهوري اسلامي ايران مي‌تواند در توسعه مسيرهاي تجاري و انرژي ميان اعضا نقشي مؤثر ايفا کند.

در متن سخنراني رئيس‌جمهور آمده است:

بسم‌الله الرحمن الرحيم

مايه خرسندي است که در اجلاس سران بريکس پلاس، در مقطعي حساس و سرنوشت‌ساز براي جامعه بين‌المللي، با شما سخن مي‌گويم. از دولت و ملت هند و نخست‌وزير محترم براي ميزباني اين نشست و تلاش‌هاي صورت گرفته قدرداني مي‌کنم.

موضوع اين نشست، يعني«تاب‌آوري، همکاري و پايداري»، تنها يک شعار نيست. اين سه مفهوم، پاسخ به سه نياز اساسي جهاني است که سرنوشت ملت‌هايش بيش از هر زمان ديگري به يکديگر پيوند خورده است. مسئله ما تنها مديريت بحران‌هاي امروز نيست، بلکه ساختن نظامي است که ملت‌ها را در برابر بحران‌هاي آينده توانمندتر و جهان پيش‌رو را عادلانه‌تر کند. بريکس بايد بخشي از پاسخ جهان به اين ضرورت باشد.

تاب‌آوري يعني برخورداري از ظرفيت لازم براي حفظ مسير توسعه و استقلال تصميم‌گيري، حتي در شرايط فشار. وابستگي بيش از اندازه به نظام‌هاي محدود مالي و تجاري، اقتصادها را در برابر شوک‌هاي سياسي آسيب‌پذير مي‌کند. امروزه، تحريم‌هاي يکجانبه مسئله اقتصادي صرف نيستند، بلکه مستقيماً بر امنيت غذايي و رفاه مردم اثر مي‌گذارند. از اين رو، بريکس بايد با توسعه تجارت به ارزهاي ملي و تقويت بانک توسعه جديد، ظرفيت مشترکي براي تاب‌آوري اقتصادي اعضا بسازد.

تاب‌آوري اقتصادي بدون امنيت، پايدار نخواهد بود. تحولات منطقه ما و به‌ويژه تجاوز نظامي آمريکا و رژيم صهيونيستي عليه جمهوري اسلامي ايران، نشان داد که آثار هدف قرار دادن زيرساخت‌هاي اقتصادي، انرژي و توسعه‌اي يک کشور در مدت کوتاهي از مرزهاي يک کشور فراتر رفته و تبعات منطقه‌اي و جهاني در پي داشته باشد.

مردم ايران هزينه سنگيني براي اين تجاوزات پرداخته‌اند. زنان و مردان، کودکان و غيرنظاميان جان خود را از دست داده‌اند و زيرساخت‌هايي که طي دهه‌ها براي توسعه کشور ساخته شده بود، آسيب ديده است. اين وقايع يادآور مسئوليت سنگين جامعه بين‌المللي در قبال حمايت از غيرنظاميان و جلوگيري از عادي‌سازي حمله به اهداف غيرنظامي است.

مردم غزه و لبنان نيز همچنان با پيامدهاي جنايات و نسل‌کشي روبه‌رو هستند. نمي‌توان از حقوق بين‌الملل سخن گفت اگر پاسخ مؤثر بين‌المللي به تجاوز نظامي، کشتار انسان‌ها و نابودي زندگي آنها داده نشود. از اين‌رو، بريکس بايد در دفاع از حاکميت ملي، تماميت ارضي و ممنوعيت توسل به زور نيز نقش مؤثرتري ايفا کند.

دومين رکن، «همکاري» است. هيچ کشوري به تنهايي قادر به حل چالش‌هاي امروز جهان نيست. بريکس بايد ظرفيت‌هاي پراکنده کشورهاي جنوب جهاني را به ظرفيت مشترک تبديل کند. در اين ميان، موقعيت ژئوپليتيکي و ظرفيت انرژي و ترانزيتي جمهوري اسلامي ايران مي‌تواند در توسعه مسيرهاي تجاري و انرژي ميان اعضا نقشي مؤثر ايفا کند.

رکن سوم، «پايداري» است. توسعه‌اي که نابرابري را افزايش دهد يا هزينه‌هاي امروز را بر دوش نسل‌هاي آينده بگذارد، پايدار نخواهد بود. نبايد فراموش کنيم که جنگ يکي از عوامل جدي تخريب محيط‌زيست است. تجربه اخير ايران نشان داد که آسيب به زيرساخت‌هاي انرژي و صنعتي، پيامدهايي فراتر از خسارت اقتصادي دارد و منابع طبيعي منطقه را نيز تحت تأثير قرار مي‌دهد.

در کنار اين سه رکن، «دانش و نوآوري» نيز عاملي تعيين‌کننده است. بريکس بايد اطمينان دهد که هوش مصنوعي و فناوري‌هاي نوين ابزار سلطه نشوند، بلکه وسيله توانمندسازي ملت‌ها باشند.

بريکس امروز صرفاً چارچوبي براي همکاري ميان چند اقتصاد نوظهور نيست بلکه نشانه تقاضايي فزاينده براي جهاني متوازن‌تر و فراگيرتر است که در آن هيچ مرکز قدرتي حق تعيين سرنوشت ديگران را نداشته باشد.

جمهوري اسلامي ايران آمادگي دارد در اين مسير، ظرفيت‌هاي خود را در اختيار همکاري‌هاي بريکس قرار دهد. تاب‌آوري بدون همکاري پايدار نمي‌ماند، همکاري بدون عدالت پايدار نيست و پايداري بدون صلح و امنيت امکان‌پذير نخواهد بود. بياييد بريکس را به بستري براي تبديل اين اصول به اقدام عملي تبديل کنيم. آينده‌اي که در آن رشد، امنيت و توسعه براي همه امکان‌پذير باشد، نه تنها ممکن است، بلکه مسئوليتي مشترک در برابر نسل‌هاي آينده است.