موسسه فرهنگی و مطبوعاتی روزنامه جمهوری اسلامی

شماره 13430
تحليل سياسي هفته

 

 

بسم‌الله الرحمن الرحيم

بحث‌ مربوط به تعيين تکليف بنزين از نظر ميزان توزيع و قيمت، داغ‌ترين موضوع اين هفته بود که هم جنبه اقتصادي داشت هم امنيتي و هم سياسي. مسئولان اجرائي کشور با توجه به عدم امکان وارد کردن بنزين از خارج و محدوديت توليد آن در داخل درصدد تهيه طرح‌هائي براي بهينه کردن مصرف آن و همزمان ايجاد تغييراتي در قيمت برآمده‌اند.

تجربه طرح آزمايشي در استان کرمان که پيشنهاد فروش هر ليتر بنزين مازاد بر سهميه‌هاي ماهانه و آزاد را 200/78 تومان در نظر گرفته بود نشان داد دست‌اندرکاران تهيه طرح براي تعيين تکليف بنزين از واقعيت‌هاي جامعه بي‌خبرند و در خوشبينانه‌ترين وضعيت بايد پذيرفت براي چنين کاري اهليت ندارند. از ميان جنبه‌هاي مختلف موضوع بنزين، جنبه امنيتي آن اهميت و حساسيت بيشتري دارد و به همين دليل لازم است طرح مربوط به تعيين تکليف آن با محاسبات دقيق و تأمل بيشتر تهيه و قبل از به اجرا گذاشتن تمام جوانب آن از نظر عوارضي که ممکن است داشته باشد در نظر گرفته شود.

از اينها مهم‌تر، استفاده از مشارکت مردم در حل مشکلات ناشي از کمبود بنزين است. در اموري از قبيل صرفه‌جوئي در برق، آب و گاز، مردم نشان دادند براي تأمين منافع ملي آماده همراهي با مسئولين هستند و با مشارکت آنها مي‌توان بر مشکلات فائق آمد. موضوع بنزين هم يکي از مسائل ملي است که با همراهي مردم مي‌توان از طريق صرفه‌جوئي، مبارزه با قاچاق و توجه به نقطه‌ نظرها و پيشنهادات مردم از آن عبور کرد.

اين هفته با پايان يافتن زمان 60 روزه اجرائي شدن تفاهم‌نامه ميان ايران و آمريکا خبرهاي غيررسمي متعددي منتشر شد مبني بر اينکه دو طرف براي تمديد زمان آن توافق کرده‌اند. در عين حال، تهديد ترامپ که گفت اگر عُمان سر راه ما قرار گيرد آنها را بمباران خواهيم کرد، شرايط منطقه را تا حدودي پيچيده کرده است. هدف رئيس‌جمهور آمريکا از اين تهديد اينست که مانع تفاهم عمان و ايران بر سر چگونگي عبور کشتي‌ها از تنگه هرمز شود. اين را بايد اوج خودخواهي و خوي سلطه‌طلبي رئيس يک کشور دانست که مدعي دموکراسي و حمايت از حقوق بشر است. اينکه رئيس کشوري از آن طرف کره زمين به خود اجازه بدهد براي دولت‌ها و ملت‌هاي منطقه‌اي که هيچ ربطي به او ندارد تعيين تکليف کند و بگويد اگر طبق ميل من عمل نکنند آنها را بمباران مي‌کنم، نشان‌دهنده نهايت افسارگسيختگي مقامات آن کشور و ميل آنها به تضييع حقوق ديگران است. در اين شرايط اکنون نگاه‌ها به سران کشورهاي عربي به ويژه شيوخ جنوب خليج فارس است که نشان بدهند غيرتي براي مقابله با تهديد بيگانگان دارند يا مانند بي‌عملي در برابر جنايات رژيم صهيونيستي در اين مورد هم نبايد با آنها از غيرت سخن گفت.

اين هفته در بررسي رويدادهاي خارجي، گزارش‌ها درباره سقوط جايگاه ترامپ رئيس‌جمهور آمريکا در افکار عمومي آن کشور، جلب توجه مي‌کرد بطوري که بسياري از رسانه‌هاي برجسته بين‌المللي، آن را بازتاب دادند. براساس تازه‌ترين نظرسنجي ميزان مقبوليت ترامپ نزد آمريکايي‌ها به پايين‌ترين سطح در دوره رياست‌ جمهوري وي رسيده است و تنها 33 درصد از پاسخ‌دهندگان عملکرد وي را تأييد کردند در حالي 67 درصد ابراز نارضايتي کردند. براساس اين نظرسنجي‌ها، محور اصلي نارضايتي جامعه آمريکا، جنگ عليه ايران و نگراني از آينده اين جنگ مي‌باشد. آمريکايي‌ها، توجيه‌هاي ترامپ را براي تحمل شرايط دشوار، به‌ خصوص در زمينه افزايش بهاي شديد سوخت را نمي‌پذيرند.

رسانه‌ها و صاحبنظران، همچنين، سياست‌هاي جنجالي و بحران‌ساز وي را عامل تضعيف بي‌سابقه اعتبار بين‌المللي آمريکا توصيف کرده‌اند. اين رسانه‌ها، ادعاهاي ترامپ درباره جنگ ايران، مبني بر پيروزي در اين جنگ را رد کرده و تأکيد مي‌کنند ترامپ به اهداف جنگي‌ خود در ايران نرسيده است. شبکه سي‌ان‌ان در تازه‌ترين گزارش خود در اين باره اعلام کرد بلو‌ف‌هاي ترامپ ديگر اثر ندارد.

دوشنبه اين هفته، در حمله با نارنجک به يک مدرسه شيعه در غرب کابل، 52 نفر زخمي شدند. در پي اين حادثه، بزرگان اقوام شيعه افغانستان ضمن محکوم کردن اين حمله، اعلام کردند فقدان امنيت شهروندان شيعه در غرب کابل موجب نگراني است. حکومت خودخوانده طالبان در اين ناامني‌ها دست دارد و براي سرکوب کردن شيعيان توطئه مي‌کند.

اين حادثه در حالي اتفاق مي‌افتد که طالبان، هفته جاري پنجمين سال تسلطش بر افغانستان را جشن گرفت. در همين حال مجامع بين‌المللي تصريح مي‌کنند افغانستان تحت سلطه طالبان، از نقض گسترده حقوق بشر و همچنين فقر رنج مي‌برد. دختران و زنان همچنان از رفتن به مدرسه و ادارات دولتي محروم هستند، اقليت‌ها تحت فشار و تضييع حقوق مي‌باشند، سرکوب معترضان و ناراضيان با شدت ادامه دارد، ترور مخالفان، به‌خصوص افراد وابسته به حکومت سابق در جريان است و مردم افغانستان از فشار اقتصادي و فقر رنج مي‌برند که عمده دليل اين محروميت‌هاي اقتصادي، تحريم جهاني حکومت طالبان مي‌باشد ولي مردم، تاوان آن را مي‌دهند. گروه طالبان، که پنج سال قبل با هماهنگي آمريکا بر اين کشور تسلط يافت، همچنان از تشکيل يک حکومت فراگير و متکي بر آراء مردم امتناع مي‌کند.