موسسه فرهنگی و مطبوعاتی روزنامه جمهوری اسلامی

شماره 13426
پنجمين سال به قدرت رسيدن طالبان درافغانستان در سايه نقض گسترده حقوق بشر پنج سال از تسلط طالبان بر اف

پنجمين سال به قدرت رسيدن طالبان درافغانستان در سايه نقض گسترده حقوق بشر پنج سال از تسلط طالبان بر افغانستان مي‌گذرد. اين گروه در 24 مرداد 1400، با هماهنگي آمريکا، کابل را تصرف کرد و بار ديگر پس از 20 سال به قدرت بازگشت. اين در شرايطي است که گروه‌هاي حقوق بشري نسبت به تشديد بحران‌ها و سرکوب‌ها در اين کشور هشدار داده‌اند.سازمان ملل متحد نيز از موجي از فرمان‌ها و قوانين طالبان ابراز نگراني کرده است که زنان را از حضور در دانشگاه‌ها و بيشتر مشاغل منع کرده، دختران نوجوان را از تحصيل محروم ساخته، اقليت‌ها تحت آزار و اذيت قرار گرفته‌ و فعالان و روزنامه‌نگاران نيز با سرکوب مواجه هستند. سازمان ملل در اسفند گذشته اعلام کرد که افغانستان به «گورستان حقوق بشر» تبديل شده است.نگراني‌ گروه‌هاي حقوق بشري از اقدام برخي کشورها براي شکست تحريم جهاني طالبانطالبان در افغانستان تلاش گسترده ديپلماتيک براي پايان دادن به انزواي خود آغاز کرده‌ است؛ اين درحالي است که با وجود نقض نظام‌مند حقوق بشر ازسوي آنان، برخي کشورها آمادگي بيشتري براي تعامل نزديک‌تر با آن‌ها نشان مي‌دهند.به گزارش شفقنا، پنج سال پس از آنکه طالبان قدرت را در دست گرفتند، شماري از کشورها درحال ازسرگيري روابط يا گسترش تماس‌هاي ديپلماتيک با آنان هستند.فعالان حقوق بشر نگران‌اند که تماس‌هاي جداگانه کشورهاي مختلف، خطر تضعيف خواسته‌هاي «منسجم و مستمر» جهاني براي بهبود وضعيت حقوق بشر در افغانستان را در ازاي اعطاي امتياز ديپلماتيک به اين گروه را به دنبال داشته باشد.هند، قطر، چين و چندين کشور آسياي مرکزي اخيراً از مقام‌هاي طالبان استقبال کرده يا کانال‌هاي ارتباطي جديدي با آنها گشوده‌اند. روسيه که کمي بيش از يک سال پيش دولت طالبان در کابل را به رسميت شناخت، ماه گذشته يک توافق همکاري نظامي با آن‌ها امضا کرد. اتحاديه اروپا نيز در ماه خرداد در بروکسل با مقام‌هاي طالبان درباره بازگرداندن پناه‌جوياني که درخواست پناهندگي‌شان رد شده است، مذاکره کرد. کشورهاي اروپايي به‌صورت جداگانه نيز تماس‌هاي خود با کابل را تعميق بخشيده‌اند.شيوام شخاوات، از بنياد تحقيقات آبزرور در دهلي، گفت: ترديدي وجود ندارد که تحولاتي رخ داده است. امارت اسلامي اکنون در موقعيتي مطمئن قرار دارد. آنها دريافته‌اند که در شرايط کنوني براي کشورهاي منطقه و حتي براي اروپا و آمريکا، بازيگر قابل معامله هستند و راه تعامل با آنها را شناسايي کرده‌اند.او افزود: طالبان هر نوع تماسي را يک پيروزي ديپلماتيک مي‌دانند و توانسته‌اند از اين تماس‌ها به‌عنوان نشانه‌اي براي اعطاي مشروعيت به خود بهره‌برداري کنند.دعوت طالبان از آمريکا براي سرمايه‌گذاري و بازگشايي سفارتدر پنجمين سال به قدرت رسيدن مجدد طالبان در افغانستان، اميرخان متقي، وزير امور خارجه افغانستان، در مصاحبه‌اي با نيويورک تايمز در کابل گفت: واشنگتن مي‌تواند «سفارت خود را بازگشايي کند، حضور ديپلماتيک خود را حفظ کند و در ثروت معدني عظيم افغانستان، سدها و جاده‌ها سرمايه‌گذاري کند» -(پروژه‌هايي که دولت‌هاي قبلي آمريکا و متحدان‌شان ميلياردها دلار براي توسعه آنها هزينه کردند و طالبان دو دهه تلاش کرد تا آنها را از بين ببرد).اين پيشنهاد علني، که اولين اقدام ازسوي اين مقام عالي‌رتبه‌ طالبان در سال‌هاي اخير است، جديدترين تلاش امارات افغانستان براي خروج از انزواست.