«اخلاق مسلماني» در کلام امام حسن مجتبي عليهالسلامحجتالاسلام دکتر محمدرضا جواهريعضو هيأت علمي دانشگ
«اخلاق مسلماني» در کلام امام حسن مجتبي عليهالسلامحجتالاسلام دکتر محمدرضا جواهريعضو هيأت علمي دانشگاه فردوسي مشهد«اخلاق مسلماني» از فضيلتها و مکارم و محاسن و صفات زيباي بسياري تشکيل شده است. بايد اين ويژگيها و صفات سازنده اخلاق مسلماني را شناخت و به آن آراسته گرديد. قرآن و احاديث اهلبيت عليهمالسلام بهترين منبع و راه شناخت اخلاق مسلماني هستند. اهلبيت عليهمالسلام در عمل و رفتار در سطح عالي به اخلاق مسلماني آراسته بودند و در سخن و گفتار نيز شاخصههاي اخلاق مسلماني را آموزش دادهاند. امام حسن مجتبي عليهالسلام در حديثي يک ويژگي اخلاق مسلماني را همسايهداري و حسن الجوار دانسته و چنين فرمودهاند: أحْسِنْ جَوارَ مَنْ جاوَرَكَ تَكُنْ مُسْلِماً (کشف الغمه في معرفه الائمه، ج1، ص556 *بحارالانوار، ج 78، ص 112). با کسي که همسايه توست نيکي و احسان کن تا مسلمان باشي.همسايه کسي است که در يک منزل و ساختمان و خانه يا پهلوي خانه انسان زندگي ميکند. در گستره جغرافيايي تا چهل خانه متصل به خانه انسان از همسايگان او محسوب ميشوند. مسلمان بايد با همسايهاش رفتار نيک و گفتار زيبا و پسنديده داشته باشند. مستأجر انسان همسايه داخل خانه اوست و رعايت حال او و نيکي و خوش رفتاري با او در اولويت است. همسايهاي که مسلمان و از فاميل انسان است سه حق همسايگي و مسلماني و فاميل بودن را با هم دارد.امام دوّم در اين حديث با فعل امر «أحسن» وظيفه مسلماني انسان نسبت به همسايه را بيان کردهاند. بنابراين احسان به همسايه لازم است. جمله «تَكُنْ مُسْلِماً» بين همسايهداري و مسلماني ارتباط و پيوند برقرار ميکند. همسايهداري از صفات اخلاقي مسلماني است. مسلمان به همسايه نيکي و لطف ميکند و براي همسايهاش نعمت است. همسايه از او راضي و خشنود است و او را دوست ميدارد و از همسايگي با او خوشحال است. راغب اصفهاني در بيان معناي حُسن نوشته است: الحَسَن عبارة عن کل مبهج مرغوب فيه (المفردات في غريب القرآن، ص 118) حسن عبارت از هر شادي آفريني است که انسان به آن رغبت و ميل دارد.اين دستور سبط اکبر پيامبر اعظم(ص) به مسلمانان جهان مبني بر احسان نمودن به همسايگان و شرط مسلماني شمردن آن، ضرورت و اهميت همسايهداري را آموزش ميدهد.مسلمان نه تنها بايد از اذيت و آزار همسايه دوري کند و اسباب مزاحمت و ناراحتي او را فراهم نسازد بلکه بايد اسباب شادماني و خوشحالي همسايه را ايجاد کند و هرکار و سخني را که لبخند و تبسّم بر چهره همسايه ميآورد در روابط اجتماعي انجام دهد. پيروان امام حسن مجتبي عليهالسلام ميتوانند با رعايت حقوق همسايگان و برخورد زيبا با آنان و عمل به اين فرمان امام در جامعه اسلامي در راهي که امام دوّم براي مسلمانان ترسيم نمودهاند گام بردارند.*دستور سبط اکبر پيامبر اعظم(ص) به مسلمانان جهان مبني بر احسان نمودن به همسايگان و شرط مسلماني شمردن آن، ضرورت و اهميت همسايهداري را آموزش ميدهد*پيروان امام حسن مجتبي عليهالسلام ميتوانند با رعايت حقوق همسايگان و برخورد زيبا با آنان و عمل به اين فرمان امام در جامعه اسلامي در راهي که امام دوّم براي مسلمانان ترسيم نمودهاند گام بردارند
