خطر بزرگ فقر مستمندان و هرزگي مرفهان
بهره‌اي از کلام امام خميني
اشاره
افزايش روزانه قيمت کالاها و خدمات در کشور که بخشي از آن ناشي از حالت "نه جنگ و نه صلح" و يا به عبارتي "هم جنگ و هم صلح" است و بخشي ديگر به ناتواني در مديريت وضعيت اقتصادي کشور بر مي‌گردد، به استمرار وضعيت سخت معيشتي و اقتصادي ملت بخصوص اقشار فقير، مستمند و محروم جامعه، کمک کرده است. امام خميني رضوان‌الله تعالي عليه که مردم را صاحبان اصلي انقلاب و کشور مي‌دانستند و معيشت ملت جايگاه مهمي در انديشه آن بنيانگذار نظام جمهوري اسلامي ايران داشت، جمله معروفي دارد که مي‌فرمايد: "خدا نياورد آن روزي را که در سياست مسئولين ما، ثروتمندان از اعتبار بيشتري برخوردار باشند." يادآوري اين جمله امام خميني از آن جهت ضرورت دارد که مسئولان کشور در کنارتلاشي که براي برطرف کردن مشکلات کشور دارند،معيشت و اداره زندگي مردم بخصوص محرومان جامعه را نيز فراموش نکنند و بلکه آن را در اولويت برنامه‌هاي خود قرار دهند. متأسفانه اخباري که از ورود برخي سرمايه‌داران فاسد به اقتصاد کشور شنيده مي‌شود، دولت و حاکميت کشور را در معرض اتهام و بي‌تفاوتي نسبت به اين توصيه امام خميني قرار مي‌دهد. بديهي است هيچکس با سرمايه‌گذاري در بخش‌هاي مختلف کشور مخالفتي ندارد، اما اينکه به برخي سرمايه‌داران مشهور به مفاسد بزرگ اقتصادي اجازه داده شود با نفوذي که کسب کرده‌اند از ثروت نامشروع و باد آورده شان براي سرمايه‌گذاري در بخش‌هاي مختلف اقتصادي کشور استفاده کنند، اين شائبه را ايجاد مي‌کند که معدود فاسدان از اعتبار بيشتري در سياست مسئولين برخوردار هستند و اين تحقق همان هشداري است که امام خميني از خدا مي‌خواستند آن روز فرا نرسد. آنچه در ادامه مطالعه مي‌فرمائيد گزيده‌اي از رهنمودهاي امام خميني در اين باره است.
***
اين مستمندها، فقيرها، عيال خدا هستند، اداره بايد اينها بشوند. فقرا را خداي تبارک و تعالي امر کرده است که اداره‌شان بايد بکنيم. يک دسته غني بنشينند کنار، و اينها بيچاره‌ها به فقر بگذرانند. من پيشتر به اين کارخانه دارها و اين متمکنين، که گاهي مي‌آمدند اينجا - و بعضيشان هم مي‌خواستند من را اغفال بکنند! - به آنها گفتم آقا اين نمي‌شود که همان مسائل زمان طاغوت حالا هم اجرا بشود. يک دسته آن بالاها بنشينند مُرفَّه و هرچه بخواهند هرزگي بکنند، يک دسته هم اين زاغه‌نشينهاي تهراني، که همه‌تان مي‌بينيد و در شهرهاي خودتان هم هست امثالش. اين نمي‌شود. اين عملي نيست. من اخطار کردم، اين يک خطري براي مردم هست.
اگر خداي نخواسته جمهوري اسلامي نتواند جبران کند اين مسائل اقتصادي را، که اول مرتبه زندگي مردم است، و مردم مايوس بشوند از جمهوري اسلامي و مايوس بشوند از اينکه اسلام هم براي آنها بتواند در اينجا کاري انجام بدهد، اگر در اين محيط يک انفجار حاصل بشود، ديگر نه من و نه شما و نه هيچکس، نه روحانيت و نه اسلام، نمي‌تواند جلويش را بگيرد. انفجار اگر در زمان طاغوت حاصل مي‌شد، ماها مي‌توانستيم با نصيحت، با موعظه، با امر، مهارش کنيم. اما انفجار اگر در متن اسلام حاصل بشود، مردم با ياس از جمهوري اسلامي منفجر بشوند، ديگر قابل مهار نيست. اين ثروتمندها بفهمند اين مطلب را که اگر خداي نخواسته يک وقت يک انفجاري که نشود مهارش کرد در يک ملتي پيدا بشود، همه اين بزرگها و همه اين ثروتمندها و اينها‌‌تر و خشک با هم خواهند سوخت.
فکر بکنند، بنشينند براي اين ملت فکر بکنند، هِي ننشينند آن کنار و خودشان هر طوري بخواهند عمل بکنند و هر طوري بخواهند زندگي بکنند، و تماشا کنند اين زاغه نشينها و تماشا کنند اين مردمي که نمي‌شود اسمش را [زندگي] گذاشت. اين زندگي است که اينها مي‌کنند؟...چرا بايد اينطور باشد؟ بايد همه دست به هم بدهند، ملت، دولت، ثروتمندها، کارخانه دارها، همه اينها، دست به هم بدهند و اين مشکله را حَلَّش بکنند. اگر اين مشکله حل نشود و خداي نخواسته يک انفجاري در متن اسلام، در متن جمهوري اسلام پيدا بشود، اين ديگر قابل مهار نيست، هيچ کس نمي‌تواند جلويش را بگيرد. قبل از اينکه يک همچو مسائلي پيش بيايد [بايد جلويش را گرفت] خصوصاً که خوب، دشمن‌هاي اسلام و دشمن‌هاي مسلمين و دشمن‌هاي کشور اسلامي هم از خارج و داخل مشغول شده‌اند توطئه کردن. (صحيفه امام، ج10، صص334 و 335)
اين انقلاب مهم اسلامي، رهين کوششهاي اين طبقه است؛ طبقه محروم، طبقه گودنشين، طبقه‌اي که اين نهضت را به ثمر رساند و توقعي هم نداشت. من شما طبقه گودنشينان را از آن کاخ‌نشينان بالاتر مي‌دانم؛ اگر آنها لايق اين باشند که با شما مقايسه بشوند. من وقتي که در انقلاب مي‌ديدم که يک پيرمردي از آن گودنشينها از آن منزل محقر خرابه بيرون مي‌آمد و مي‌گفت که ما با بچه‌هايمان صبح که مي‌شود مي‌رويم براي تظاهرات،]مباهات مي‌کردم]. يک موي شما بر همه آن کاخ‌نشينها و آنهايي که در اين انقلاب هيچ فعاليتي نداشتند، بلکه کارشکني هم تا آن اندازه که مي‌توانستند مي‌کردند و الآن هم هر مقدار که بتوانند مي‌کنند، يک موي شما بر همه آنها ترجيح دارد؛ بلکه مقايسه يک موي شما با آنها نبايد صحيح باشد. شما اين انقلاب را به ثمر رسانديد و گروه‌هايي که در سرتاسر اين کشور اين انقلاب را به ثمر رساندند، همان زن و مرد محروم [بودند] و همانهايي که مستضعف هستند و کاخ‌نشينها آنها را استضعاف مي‌کنند و اينها ثابت کردند که کاخ‌نشينها هستند که ضعيفند و پوسيده‌اند و براي اين ملت هيچ کاري نکرده‌اند و نخواهند کرد. اين دانشگاه بود، جوانهاي دانشگاه که آنها هم از محرومين و مستضعفين‌اند و اين طبقه محروم جامعه بود که از همه رفاهها محروم بود، لکن قلبش مملو از عشق به اسلام و ايمان بود و با آن عشق و با آن ايمان اين حرکت را دنبال کرد و شهيد داد و در مقابلش چيزي مطالبه نکرد. آنهايي که هيچ حظي در اين ميدان نداشتند و جز خرابکاري از آنها کاري ساخته نيست و الآن هم در گوشه و کنار کشور مشغول به خرابکاري هستند، آنها بودند که کنار نشسته بودند و منتظر اين بودند که يک طرف غلبه کند و آنها بيايند و بهره‌برداري کنند، ميوه چيني کنند...الآن هم که در جبهه‌ها جنگ است، باز اين طبقه محرومند که در تلويزيون نشان مي‌دهد مشغول خدمت هستند. آن کاخ‌نشينها يک شاهي خدمت در اين جنگ نکردند و نخواهند کرد. آنها اگر مشغول افساد و فساد نباشند، بي‌تفاوت هستند. (صحيفه امام، ج14، صص261 و 262)
مبارزه با رفاه طلبي سازگار نيست و آنها که تصور مي‌کنند مبارزه در راه استقلال و آزادي مستضعفين و محرومان جهان با سرمايه‌داري و رفاه طلبي منافات ندارد با الفباي مبارزه بيگانه‌اند. و آنهايي هم که تصور مي‌کنند سرمايه‌داران و مرفهان بي‌درد با نصيحت و پند و اندرز متنبه مي‌شوند و به مبارزان راه آزادي پيوسته و يا به آنان کمک مي‌کنند آب در هاون مي‌کوبند. بحث مبارزه و رفاه و سرمايه، بحث قيام و راحت‌طلبي، بحث دنياخواهي و آخرت‌جويي دو مقوله‌اي است که هرگز با هم جمع نمي‌شوند. و تنها آنهايي تا آخر خط با ما هستند که درد فقر و محروميت و استضعاف را چشيده باشند. فقرا و متدينين بي‌بضاعت گردانندگان و برپادارندگان واقعي انقلابها هستند. ما بايد تمام‌تلاشمان را بنماييم تا به هر صورتي که ممکن است خط اصولي دفاع از مستضعفين را حفظ کنيم. مسئولين نظام ايرانِ انقلابي بايد بدانند که عده‌اي از خدا بيخبر براي از بين بردن انقلاب هرکس را که بخواهد براي فقرا و مستمندان کار کند و راه اسلام و انقلاب را بپيمايد فوراً او را «کمونيست» و "التقاطي" مي‌خوانند. از اين اتهامات نبايد ترسيد. بايد خدا را در نظر داشت، و تمام همّ و تلاش خود را در جهت رضايت خدا و کمک به فقرا به کار گرفت و از هيچ تهمتي نترسيد. (صحيفه امام، ج21، صص86 و 87)
نرويم سراغ اينکه حالا که من شدم رئيس‌جمهور بايد چه بشود و چه بشود و من هم بايد مقامم چه باشد، خير، اين از ضعف نفس انسان است، از تنگي چشم و قلب انسان است که‌خيال مي‌کند اين يک چيزي است. اين يک چيز اعتباري است که امروز دادند فردا هم تمام است، مي‌گيرندش مي‌رود سراغ کارش. شما براي اين ملتي که در اين چند سال آن قدر در طول تاريخ زحمت ديده، در مرئي‌و منظر ما اين همه جديت کرده و جوان داده و مال داده و جان داده است تا اينکه آن رژيم را کنار گذاشته است و شما را روي کار آورده است، شما براي اين ملت بايد کار بکنيد... شما بايد براي اين پا برهنه‌ها و مستضعفين که در طول تاريخ به استضعاف کشيده شده بودند و اينها را حساب نمي‌آوردند و فقط آن طبقه بالا را راضي نگاه داشتند و به اصطلاح کدخدا را مي‌ديدند و ده را مي‌چاپيدند، شما بايد توجهتان به اين توده‌هاي مستضعفي که با زحمت خودشان و رنج خودشان الآن در جبهه‌ها مشغول فداکاري هستند که خداوند تأييدشان کند و در پشت جبهه هم مشغول فداکاري هستند و مستضعف‌اند، آن بالاها اينها را ضعيف مي‌شمارند و مي‌شمردند و اينها به حساب نمي‌آمدند و در رژيم سابق براي اينها کاري نشده بود، براي اينها کار کنيد. قانع نشويد به اينکه بعضي جاها کار شده است، مي‌دانم شده است، خيلي هم شده است، اما نبايد قانع شد، بايد همه دست به دست هم بدهيد که ان‌شاء‌الله، براي اينها يک زندگي مرفهي، يک وضع صحيحي پيش بيايد، درست بشود. اينها حق دارند به ما و به شما، خيلي حق دارند. اينها حق دارند به شما، باقي هم‌حق دارند به شما و همين‌طور وقتي دولتي پيش مي‌آيد، آن هم دولتي است که مردم به آن حق دارند. اگر نبودند اين مردم، شما هم شايد حالا در حبس بوديد و آن زجرها را مي‌کشيديد و ديگران هم که متعهد بودند، آنها هم در حبس بودند يا در جاهاي ديگر.
اين ملت حق دارد، دست شما را گرفته آورده اين بالا نشانده، شما بايد خدمت کنيد به اين مردم؛ شما، ما، همه بايد خدمتگزار اينها باشيم. و شرافت همه ما به اين است که خدمت به خلق خدا بکنيم. اينها بندگان خدا هستند، خداي تبارک و تعالي، علاقه دارد به اين بندگان و ما مسئوليم، بايد خدمت بکنيم. (صحيفه امام، ج15، صص74 تا76)
اين مقتضاي خلقت و جامعه انساني است که اکثريت قريب به اتفاق گرسنگان در حسرت يک لقمه نان بسوزند و بميرند و گروهي اندک هم از پرخوري و اسراف وتعيشها جانشان به لب آيد... چه بسا بعد از استقرار نظام عدل و حکومت اسلامي همچون جمهوري اسلامي ايران نيازمند به زمان باشد، ولي ارائه طرحها و اصولاً تبيين جهت‌گيري اقتصاد اسلام در راستاي حفظ منافع محرومين و گسترش مشارکت عمومي آنان و مبارزه اسلام با زراندوزان، بزرگترين هديه و بشارت آزادي انسان از اسارت فقر و تهيدستي به شمار مي‌رود و بيان اين حقيقت که صاحبان مال و منال در حکومت اسلام هيچ امتياز و برتري‌اي از اين جهت بر فقرا ندارند و ابداً اولويتي به آنان تعلق نخواهد گرفت، مسلّم راه شکوفايي و پرورش استعدادهاي خفته و سرکوب شده پابرهنگان را فراهم مي‌کند. و تذکر اين مطلب که ثروتمندان هرگز به خاطر تمکن مالي خود نبايد در حکومت و حکمرانان و اداره کنندگان کشور اسلامي نفوذ کنند ومال و ثروت خود را به بهانه فخرفروشي و مباهات قرار بدهند و به فقرا و مستمندان و زحمتکشان، افکار و خواسته‌هاي خود را تحميل کنند، اين خود بزرگترين عامل تعاون و دخالت دادن مردم در امور و گرايش آنان به اخلاق کريمه و ارزشهاي متعالي و فرار از تملق گوييها مي‌گردد و حتي بعض ثروتمندان را از اينکه تصور کنند که مال و امکاناتشان دليل اعتبار آنان در پيشگاه خداست متنبه مي‌کند. خلاصه کلام اينکه بيان اين واقعيت که در حکومت اسلامي بهاي بيشتر و فزونتر از آنِ‌کسي است که تقوا داشته باشد، نه ثروت و مال و قدرت و همه مديران و کارگزاران و رهبران و روحانيون نظام و حکومت عدل موظفند که با فقرا و مستمندان و پابرهنه‌ها بيشتر حشر و نشر و جلسه و مراوده و معارفه و رفاقت داشته باشند تا متمکنين و مرفهين، و در کنار مستمندان و پابرهنه‌ها بودن و خود را در عرض آنان دانستن و قرار دادن، افتخار بزرگي است که نصيب اوليا شده و عملاً به شبهات و القائات خاتمه مي‌دهد، که بحمدالله در جمهوري اسلامي ايران، اساس اين تفکر و بينش درحال پياده شدن است. و همچنين مسئولين محترم کشور ايران علي‌رغم محاصرات شديد اقتصادي و کمبود درآمدها، تمامي کوشش و تلاش خود را صرف فقرزدايي جامعه کرده‌اند و همه آرمان و آرزوي ملت و دولت و مسئولين کشور ما است که روزي فقر و تهيدستي از جامعه ما رخت بربندد و مردم عزيز و صبور و غيرتمند کشور از رفاه در زندگي مادي و معنوي برخوردار باشند. خدا نياورد آن روزي را که سياست ما و سياست مسئولين کشور ما پشت کردن به دفاع از محرومين و رو آوردن به حمايت از سرمايه‌دارها گردد و اغنيا و ثروتمندان ازاعتبار و عنايت بيشتري برخوردار شوند. معاذالله که اين با سيره و روش انبيا و اميرالمؤمنين و ائمه معصومين - عليهم‌السلام - سازگار نيست، دامن حرمت و پاک روحانيت از آن منزه است، تا ابد هم بايد منزه باشد و اين از افتخارات و برکات کشور و انقلاب و روحانيت ما است که به حمايت از پابرهنگان برخاسته است و شعار دفاع از حقوق مستضعفان را زنده کرده است. از آنجا که محروميت‌زدايي، عقيده و راه و رسم زندگي ما است، جهانخواران در اين مورد هم ما را آرام نگذاشته‌اند و براي ناتوان ساختن دولت و دست‌اندرکاران کشور ما حلقه‌هاي محاصره را تنگتر کرده‌اند و بغض و کينه و ترس و وحشت خود را در اين حرکت مردمي و تاريخي تا مرز هزاران توطئه سياسي - اقتصادي ظاهر ساخته‌اند و بدون شک جهانخواران به همان ميزان که از شهادت‌طلبي و ساير ارزشهاي ايثارگرانه ملت ما واهمه دارند، از گرايش و روح اقتصاد اسلام به طرف حمايت از پابرهنگان در هراسند. (صحيفه امام، ج20، صص340 و 341)
*اگر خداي نخواسته جمهوري اسلامي نتواند جبران کند اين مسائل اقتصادي را که اول مرتبه زندگي مردم است، و اگر در اين محيط يک انفجار حاصل بشود، ديگر نه من و نه شما و نه هيچکس، نه روحانيت و نه اسلام، نمي‌تواند جلويش را بگيرد
*ثروتمندان هرگز به خاطر تمکن مالي خود نبايد در حکومت و حکمرانان و اداره کنندگان کشور اسلامي نفوذ کنند و مال و ثروت خود را بهانه فخرفروشي و مباهات قرار بدهند و به فقرا و مستمندان و زحمتکشان، افکار و خواسته‌هاي خود را تحميل کنند
*خدا نياورد آن روزي را که سياست ما و سياست مسئولين کشور ما پشت کردن به دفاع از محرومين و رو آوردن به حمايت از سرمايه‌دارها گردد و اغنيا و ثروتمندان از اعتبار و عنايت بيشتري برخوردار شوند
