نجات ثروت ملي از دل مشعل‌هاي نفتي
خاموشي مشعل‌ها با بازگشت روزانه 17 ميليون متر مکعب گاز
گازهايي که سال‌ها در مشعل‌هاي مناطق نفت‌خيز مي‌سوختند و منابع ارزشمند کشور را به هدر مي‌دادند، اکنون با توسعه طرح‌هاي جمع‌آوري و ورود سرمايه‌گذاران بخش خصوصي در مسير بازگشت به چرخه توليد و اقتصاد قرار گرفته‌اند، مسيري که علاوه بر کاهش آلودگي‌هاي زيست‌محيطي، مي‌تواند به تأمين خوراک صنايع و ايجاد درآمد پايدار براي کشور منجر شود.
به گزارش ايسنا، جمع‌آوري گازهاي همراه نفت و مشعل با هدف جلوگيري از هدررفت منابع و بازگرداندن آن‌ها به چرخه توليد، در سال‌هاي اخير شتاب گرفته است به‌طوري‌که حجم گازهاي جمع‌آوري‌شده از روزانه هفت ميليون مترمکعب در سال‌هاي گذشته اکنون به بيش از 17 ميليون مترمکعب رسيده است.
مشعل‌هاي روشن در مناطق نفت‌خيز سال‌ها بخشي از تصوير صنعت نفت ايران بوده‌اند، شعله‌هايي که گازهاي همراه نفت و گازهاي مازاد را مي‌سوزاندند تا از تجمع آن‌ها در تأسيسات جلوگيري شود. با اين حال امروز نگاه به اين شعله‌ها تغيير کرده و جمع‌آوري گازهاي مشعل علاوه بر ملاحظات زيست‌محيطي به فرصتي براي بازگرداندن منابع هدررفته به چرخه توليد و اقتصاد تبديل شده است.
جمع‌آوري گازهاي مشعل از نظر فني فرايندي ساده نيست. گاز بايد در محل توليد جمع‌آوري، فشار آن تقويت و از طريق خطوط لوله به تأسيسات مناسب براي فرآورش منتقل شود. درنهايت نيز بايد براي گاز و محصولات حاصل از آن بازار مصرف يا فروش وجود داشته باشد. همين زنجيره سبب شده است که اجراي اين طرح‌ها به زيرساخت‌هاي فني و اقتصادي و سرمايه‌گذاري نياز داشته باشد.
در اين الگو سرمايه‌گذار به‌جاي آنکه صرفاً براي خاموشي مشعل هزينه کند زيرساخت لازم را براي بازيابي گاز، فرآورش و فروش محصولات نهايي ايجاد مي‌کند در نتيجه گازي که پيش‌تر بدون ايجاد ارزش اقتصادي مي‌سوخت مي‌تواند بخشي از هزينه سرمايه‌گذاري را جبران کند و براي کشور و سرمايه‌گذار درآمد ايجاد کند.
در حوزه جمع‌آوري گازهاي همراه و گازهاي مشعل تاکنون 23 قرارداد با بخش خصوصي و غيردولتي امضا شده است که اجراي آن‌ها زمينه خاموشي 57 مشعل در استان خوزستان را فراهم مي‌کند. برآوردها نشان مي‌دهند با اجراي اين قراردادها و بهره‌برداري از گازهاي جمع‌آوري‌شده، سالانه بيش از 800 ميليون دلار درآمد براي کشور ايجاد خواهد شد.
در اين راستا حميد بورد، سرپرست وزارت نفت، درباره عملکرد دولت چهاردهم در جمع‌آوري گازهاي همراه نفت و مشعل گفت: در اين حوزه نيز اقدام‌هاي قابل‌توجهي انجام شده است و شخص رئيس‌جمهوري تقريباً هر هفته روند پيشرفت طرح‌ها را پيگيري مي‌کند.
وي با تأکيد بر اينکه امروز همه گازهاي همراه نفت و مشعل تعيين‌تکليف شده‌اند و اين موضوع يکي از دستاوردهاي دولت چهاردهم در مديريت گازهاي همراه نفت به شمار مي‌رود، تصريح کرد: حجم جمع‌آوري گازهاي همراه در اين دولت افزايش قابل‌توجهي يافته و به چرخه توليد بازگشته است.
حجم گازهاي جمع‌آوري‌شده براساس اعلام وزارت نفت، از روزانه 17 ميليون مترمکعب عبور کرده است اقدامي که علاوه بر کاهش گازسوزي زمينه تأمين خوراک مورد نياز صنايع پايين‌دستي را نيز فراهم مي‌کند. پيش از استقرار دولت چهاردهم روزانه حدود هفت ميليون مترمکعب از گازهاي مشعل در مناطق نفت‌خيز جنوب، شرکت نفت مناطق مرکزي ايران و شرکت نفت و گاز اروندان جمع‌آوري مي‌شد اما از زمان آغاز به کار دولت چهاردهم و با راه‌اندازي واحدهاي جديد جمع‌آوري گازهاي مشعل، اين رقم به بيش از 17 ميليون مترمکعب در روز رسيده است.
در کنار توسعه زيرساخت‌هاي فني و افزايش مشارکت بخش خصوصي تسريع فرايندهاي اداري و صدور مجوزهاي مورد نياز نيز از جمله اقداماتي است که مي‌تواند روند اجراي طرح‌هاي جمع‌آوري گازهاي مشعل را سرعت ببخشد. در همين راستا اواسط مهرماه محمدتقي جعفرزاده، معاون حفاظت محيط‌زيست اداره کل اچ‌اس‌ئي وزارت نفت، از صدور مجوز محيط‌زيست براي شش طرح جمع‌آوري و بازيابي گازهاي مشعل در کمتر از 20 روز خبر داد.
