تحلیل سیاسی هفته
بسم‌الله الرحمن الرحیم
تشکیل اجلاس 4 کشور مهم منطقه در تهران برای تنظیم ترتیبات امنیتی خاورمیانه، رویداد مهم داخلی این هفته کشورمان بود. وزیر دفاع عربستان، فرمانده ارتش پاکستان و رئیس سازمان اطلاعات و امنیت ترکیه روز دوشنبه این هفته در اجلاسی به میزبانی دبیر شورای عالی امنیت ملی کشورمان شرکت کردند و براساس اظهارنظرهائی که به صورت رسمی در این زمینه شد این اجلاس را شروع یک همکاری امنیتی برای جلوگیری از تنش در منطقه و حفاظت از صلح و امنیت کشورها به وسیله خود آنها و بدون دخالت بیگانگان دانستند.
با توجه به اینکه سه کشور عربستان، پاکستان و ترکیه، اعضای پیمان مکه هستند، حضور آنها در تهران به این معناست که جمهوری اسلامی ایران ضلع مکمل این پیمان برای تنظیم ترتیبات امنیت منطقه‌ای خواهد بود. شکل‌گیری این اجلاس را باید به فال نیک گرفت و باید تلاش کرد این 4 کشور بزرگ منطقه بتوانند با همکاری مؤثر مانع بروز تنش‌های جدید در منطقه حساس خاورمیانه شوند.
اعلام آمادگی مقامات جمهوری اسلامی ایران برای پذیرش دانش‌آموزان و دانشجویان جمهوری آذربایجان جهت ادامه تحصیل در ایران، رویداد مهم دیگر این هفته کشورمان بود. الهام علیُف رئیس‌جمهور آذربایجان با سیاست محروم کردن دختران محجبه از تحصیل و حتی معلمان زن محجبه از تدریس، باعث به وجود آمدن اعتراضات زیادی در شهرهای مختلف جمهوری آذربایجان شد. این تحمیل بی‌حجابی مورد اعتراض بسیاری از دولت‌ها، ملت‌ها و شخصیت‌های دینی و دانشگاهی در کشورهای مسلمان شد بطوری که سیاست غلط علیُف در سطح گسترده‌ای محکوم گردید. در این میان، جمهوری اسلامی ایران علاوه بر محکوم کردن این اقدام رئیس‌جمهور آذربایجان، با دعوت از دانش‌آموزان و دانشجویان محجبه آذربایجان اقدام عملی مناسبی برای خنثی کردن سیاست انحرافی علیُف کرده است.
مرور اهم رویدادهای خارجی هفته را با جنگ اوکراین آغاز می‌کنیم که شاهد تحولات تازه‌ای بود. این هفته، رهبران اوکراین، برای نخستین‌بار در جنگ چهار سال و نیمه، با پذیرش ازسرگیری مذاکرات صلح، ضمن حفظ شرایط موجود موافقت کردند. این موضع تازه اوکراین، به معنی صرف نظر کردن از اراضی است که ارتش روسیه در طول جنگ به تصرف خود درآورده است. این اتفاقات، به دنبال فشارهای ادامه‌دار رئیس‌جمهور آمریکا بر کی‌یف، دایر بر پذیرش واگذاری بخشی از خاک خود برای دستیابی به صلح رخ می‌دهد. چند روز قبل از آن روسیه با درخواست ترامپ برای عرضه حدود 300 میلیون لیتر گازوئیل به بازارهای جهانی با هدف پائین آوردن قیمت سوخت موافقت کرده بود. با این حال، روسیه اعلام کرده است پذیرش مذاکرات، به مفهوم پایان حملات نظامی نمی‌باشد. زلنسکی اذعان کرده است به دلیل قطع حمایت آمریکا و کاهش حمایت‌های اروپا، ارتش اوکراین در وضعیت ضعیف قرار دارد. بسیاری از ناظران و محافل سیاسی، این تحولات، که ناشی از بده و بستان در میان قدرت‌های بین‌المللی است و رایج شدن این رویه را برای صلح و ثبات بین‌المللی تهدیدکننده توصیف کرده‌اند.
روز سه‌شنبه، انتخابات کنست در سرزمین‌های اشغالی در حالی برگزار شد که این انتخابات، به‌ویژه برای نخست‌وزیر جنگ‌طلب این رژیم و جریان همسویش از اهمیت ویژه‌ای برخوردار بود. این حساسیت در داخل سرزمین‌های اشغالی باعث گردید که اسرائیلی‌ها به صندوق‌های رأی هجوم آوردند و به گفته مسئولان این رژیم، میزان مشارکت در چند ده سال گذشته کم‌سابقه بوده است. این انتخابات در سایه پیامدهای امنیتی، اقتصادی و اجتماعی ناشی از جنگ غزه و به خصوص شکست امنیتی کابینه نتانیاهو در جلوگیری از حملات فلسطینی‌ها در 15 مهر 1402 برگزار شد. گزارش‌ها، حاکی از آن بود که بخش بزرگی از جامعه رژیم صهیونیستی، به خصوص عرب‌های ساکن این رژیم، برای ساقط کردن نتانیاهو به پای صندوق‌های رأی رفتند و جریان طرفدار نتانیاهو نیز برای فرار از شکست، به‌شدت به تکاپو افتاده بود و حتی صحنه‌هایی از مراجعه مقامات کابینه نتانیاهو به درب منازل برای وادار کردن آنها به حضور در حوزه‌های رأی‌گیری منتشر شده است.
نتانیاهو، اگر در انتخابات و تشکیل دولت جدید شکست بخورد، که بنا به شواهد موجود، احتمال آن زیاد است، نه‌تنها قدرت را از دست خواهد داد بلکه با عواقب پرونده‌های سنگین مجرمانه و فساد مواجه خواهد شد و چه بسا، به زندان خواهد افتاد.
