موسسه فرهنگی و مطبوعاتی روزنامه جمهوری اسلامی

شماره 13369
توافق ايران و آمريکا از گمانه زني‌ها تا تنش‌هاي پراکندهدرحاليکه برخي منابع خبري از افزايش اميدها به

توافق ايران و آمريکا از گمانه زني‌ها تا تنش‌هاي پراکندهدرحاليکه برخي منابع خبري از افزايش اميدها به توافق تهران و واشنگتن خبر داده‌اند اما تنش‌هاي پراکنده ميان ايران و آمريکا طي روزهاي اخير در خليج فارس چشم انداز روشني از توافق را نشان نميدهد.ارتش آمريکا در ادامه اقدامات غيرقانوني و ناموجه خود از زمان اعلام آتش‌بس، در 48 ساعت گذشته مرتکب نقض فاحش آتش‌بس در منطقه هرمزگان شد.وزارت خارجه ايران در واکنش به اين اقدام آمريکا اعلام کرد: ارتکاب اين اقدامات تجاوزکارانه، همزمان با روند ديپلماتيک جاري به ميانجيگري پاکستان، بار ديگر بدعهدي هيات حاکمه آمريکا را براي ملت ايران، مردمان منطقه و جامعه جهاني عيان کرد.سپاه پاسداران هم در اطلاعيه‌اي از رهگيري يک فروند پهپاد 9MQ، يک فروند پهپاد 4RQ و جنگنده متجاوز35 F خبر داد و با هشدار نسبت به هرگونه نقض آتش بس ازسوي ارتش متجاوز آمريکا تأکيد کرد: حق پاسخ متقابل را براي خود مشروع و قطعي مي‌داند.*اقدامات ديپلماتيک براي پايان جنگ آمريکا عليه ايراندرحالي که تلاش‌هاي ديپلماتيک براي پايان دادن به تنش ميان ايران و آمريکا ادامه دارد، وب‌سايت "آکسيوس" به نقل از دو مقام آمريکايي و يک منبع منطقه‌اي نزديک به روند ميانجي‌گري گزارش داده که مذاکره‌کنندگان دو کشور بر سر يک تفاهم‌نامه 60 روزه به توافق رسيده‌اند؛ تفاهمي که هدف آن تمديد آتش‌بس و آغاز مذاکرات رسمي درباره برنامه هسته‌اي ايران است.آکسيوس در عين حال اضافه کرده که دونالد ترامپ، رئيس‌جمهور آمريکا، هنوز تأييد نهايي خود را براي امضاي اين توافق اعلام نکرده و مقام‌هاي ايراني نيز تاکنون به‌صورت رسمي پذيرش آن را تأييد نکرده‌اند.در همين ارتباط، يکي از مقام‌هاي آمريکايي گفته است: اين توافق صرفاً براي کشاندن همه طرف‌ها به ميز مذاکره است و جزئيات اصلي در جريان مذاکرات آينده مشخص خواهد شد.منابع آمريکايي مدعي‌اند که ايران بعداً به ميانجي‌ها اطلاع داده آماده امضاي توافق است و مجوزهاي لازم را دريافت کرده، اما تهران هنوز اين موضوع را رسماً تأييد نکرده است.در همين حال، مذاکره‌کنندگان آمريکايي جزئيات توافق را به ترامپ ارائه کرده‌اند، اما او بلافاصله با آن موافقت نکرده است. يکي از مقام‌هاي آمريکايي گفته: رئيس‌جمهور به ميانجي‌ها اطلاع داده که مي‌خواهد چند روز درباره آن فکر کند.طبق مفاد اين تفاهم‌نامه، عبور و مرور کشتي‌ها از تنگه هرمز بايد "بدون محدوديت" انجام شود. يک مقام آمريکايي گفته اين موضوع به معناي حذف هرگونه عوارض يا مزاحمت براي کشتي‌هاست و ايران نيز بايد ظرف 30 روز تمامي مين‌هاي دريايي را از تنگه هرمز جمع‌آوري کند. محاصره دريايي آمريکا نيز به‌تدريج و متناسب با بازگشت کامل کشتيراني تجاري لغو خواهد شد.مقام‌هاي آمريکايي همچنين گفته‌اند اين تفاهم‌نامه شامل تعهد ايران به عدم حرکت به سمت توليد سلاح هسته‌اي خواهد بود. علاوه بر اين، در طول دوره 60 روزه، نخستين موضوعات مورد مذاکره شامل نحوه تعيين تکليف اورانيوم غني‌شده با خلوص بالا و آينده غني‌سازي ايران خواهد بود.در مقابل، آمريکا نيز متعهد مي‌شود درباره کاهش تحريم‌ها و آزادسازي دارايي‌هاي بلوکه‌شده ايران گفتگو کند. همچنين قرار است سازوکاري براي تسهيل ورود کالاها و کمک‌هاي بشردوستانه به ايران بررسي شود.مقام‌هاي آمريکايي همچنين تأکيد کرده‌اند هيچ توافق جانبي يا بند محرمانه‌اي درباره کاهش تحريم‌ها يا انتقال منابع مالي به ايران وجود ندارد و هر ميزان امتيازي که ايران بدهد، به همان نسبت امتياز دريافت خواهد کرد. به گفته اين منابع، مقام‌هاي ايراني در جريان مذاکرات به‌صورت شفاهي آمادگي خود را براي ارائه برخي امتيازهاي هسته‌اي اعلام کرده‌اند، اما آمريکا مي‌گويد تا زمان آغاز مذاکرات مستقيم و رسمي، نمي‌توان از عملي شدن اين تعهدات مطمئن بود. اين تفاهم‌نامه همچنين به موضوع "تقويت صلح منطقه‌اي" اشاره دارد و دولت ترامپ اميدوار است در ادامه مذاکرات، درباره حمايت ايران از گروه‌هاي نيابتي منطقه نيز گفتگو شود.همزمان،نيويورک تايمز گزارش داد اوايل مذاکرات، تهران خواستار غرامت براي خسارات ناشي از بمباران‌ها شده بود که برخي مقامات ايراني آن را بين 300 ميليارد تا يک تريليون دلار تخمين مي‌زنند. دو ديپلمات مطلع از آخرين پيش‌نويس آن را يک «صندوق سرمايه‌گذاري» بين‌المللي ناميدند که ايالات متحده در صورت توافق نهايي به تسهيل آن کمک مي‌کند. ديپلمات‌ها گفتند برنامه‌هاي چنين صندوقي در طول دوره مذاکرات بيشتر مورد بحث قرار خواهد گرفت.*معاون ترامپ: در مذاکرات با ايران پيشرفت زيادي داشته‌ايمدر همين ارتباط، معاون رئيس جمهور آمريکا با اشاره به روند گفتگوها با ايران گفت: ما در مذاکرات با ايران پيشرفت زيادي داشته‌ايم، اما هنوز درباره برخي جنبه‌هاي پيش‌نويس توافق اختلاف‌نظر وجود دارد.ونس افزود: کاملاً روشن است که ايران خواهان توافق است و تمايل دارد تنگه هرمز بازگشايي شود و ما نيز خواهان تحقق اين موضوع هستيم. معاون ترامپ همچنين تأکيد کرد اختلافاتي درباره موضوع غني‌سازي اورانيوم و ذخاير اورانيوم با غناي بالا همچنان پابرجاست، اما وضعيت ميداني نسبت به پنج يا شش هفته گذشته بهبود يافته است.* الجزيره: سطحي از خوش‌بيني در کاخ سفيد وجود دارد که به توافق با ايران نزديک مي‌شوندخبرنگار الجزيره هم نوشت: با نزديک شدن جنگ به ماه چهارم، به نظر مي‌رسد سطحي از خوش‌بيني در کاخ سفيد وجود دارد که آنها به توافق نزديک مي‌شوند. اين را از مقامات شنيده‌ايم: دونالد ترامپ در شبکه‌هاي اجتماعي، اسکات بسنت در سالن سخنراني کاخ سفيد،و از جي‌دي ونس، معاون رئيس‌جمهور.* ادعاي منابع پاکستانيدرحالي که هنوز مقامات ايران و آمريکا تاکنون درباره توافق احتمالي موضع‌گيري نکردند، برخي منابع پاکستاني از جمله "خبرگزاري رايت‌نو" مدعي شدند که "ايران و آمريکا اسلام آباد را براي امضاي تفاهم‌نامه انتخاب کرده‌اند".*اتحاديه اروپا: ادامه جنگ عليه ايران به نفع هيچ کس نيستخبر ديگر اينکه مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپا با توصيف وضعيت کنوني ميان ايران و آمريکا به‌عنوان مرحله‌اي "بسيار خطرناک ميان جنگ و صلح"، تأکيد کرد هرگونه توافق ميان تهران و واشنگتن بايد با گفتگوهاي گسترده‌تر درباره امنيت منطقه‌اي همراه باشد.کايا کالاس اعلام کرد که هر توافق احتمالي ميان ايران و آمريکا بايد به مذاکرات عميق‌تر درباره امنيت منطقه‌اي منجر شود.ادامه اين جنگ به نفع هيچکس نيست.