موسسه فرهنگی و مطبوعاتی روزنامه جمهوری اسلامی

شماره 13366
وقتي سودجويي از سفره مردم بالا مي‌رود!احتکار و گرانفروشي، زخمي تازه بر معيشت خانواده‌هاي ايرانيدر رو

وقتي سودجويي از سفره مردم بالا مي‌رود!احتکار و گرانفروشي، زخمي تازه بر معيشت خانواده‌هاي ايرانيدر روزهايي که بسياري از خانواده‌هاي ايراني براي تأمين ساده‌ترين نيازهاي زندگي با مشکل روبه‌رو هستند، هر موج تازه گراني نگراني جديدي به جامعه تزريق مي‌کند.افزايش قيمت کالاهاي اساسي، مواد غذايي، دارو و خدمات، فشار سنگيني بر اقشار متوسط و ضعيف وارد کرده و باعث شده قدرت خريد مردم بيش از گذشته کاهش پيدا کند. با اين حال، آنچه اين شرايط را تلخ‌تر مي‌کند، فقط تورم و مشکلات اقتصادي نيست. بلکه رفتار برخي سودجويان و محتکراني است که از وضعيت بازار براي منافع شخصي خود سوءاستفاده مي‌کنند.درحالي که دولت در ماه‌هاي اخير تلاش کرده با کنترل بازار، تأمين کالاهاي اساسي، نظارت بر توزيع و مقابله با افزايش بي‌رويه قيمت‌ها، شرايط را مديريت کند، همچنان برخي افراد با احتکار کالا و گرانفروشي، عملاً آرامش رواني بازار را بر هم مي‌زنند. اين افراد با نگه داشتن کالا در انبارها يا افزايش غيرمنطقي قيمت‌ها، کمبود مصنوعي ايجاد مي‌کنند تا بتوانند سود بيشتري به دست آورند، سودي که در نهايت از جيب مردم پرداخت مي‌شود.واقعيت اين است که در شرايط سخت اقتصادي، احتکار فقط يک تخلف ساده نيست، بلکه نوعي آسيب مستقيم به زندگي مردم محسوب مي‌شود. وقتي خانواده‌اي براي خريد چند قلم کالاي ضروري دچار مشکل مي‌شود يا بيماري براي تهيه دارو با قيمت‌هاي غيرواقعي روبه‌رو است، ديگر مسئله صرفاً اقتصاد نيست، بلکه موضوع به امنيت رواني و اجتماعي جامعه گره مي‌خورد.در ماه‌هاي گذشته بارها گزارش‌هايي از کشف انبارهاي احتکار منتشر شده است. از برنج و روغن گرفته تا دارو، لوازم خانگي و کالاهاي مصرفي. اين اتفاقات نشان مي‌دهد بخشي از التهاب بازار نه به دليل کمبود واقعي کالا، بلکه به خاطر سوءاستفاده برخي دلالان و واسطه‌هااست. در چنين شرايطي، افکار عمومي انتظار دارد دستگاه‌هاي نظارتي و قضايي برخورد جدي‌تر، سريع‌تر و بازدارنده‌تري با اخلالگران اقتصادي داشته باشند.ازسوي ديگر، نبايد فراموش کرد که بسياري از کسبه و توليدکنندگان منصف نيز قرباني همين فضاي بي‌اعتمادي شده‌اند.وقتي برخي سودجويان قيمت‌ها را به شکل غيرواقعي بالا مي‌برند، مردم نسبت به کل بازار بدبين مي‌شوند و اين مسئله به روابط اقتصادي و اجتماعي آسيب مي‌زند. درحالي که هنوز تعداد زيادي از فروشندگان و توليدکنندگان تلاش مي‌کنند با انصاف و سود منطقي فعاليت کنند، رفتار معدودي سودجو، چهره بازار را مخدوش کرده است.کارشناسان اقتصادي معتقدند بخشي از مشکلات بازار ريشه در تحريم‌ها، نوسانات ارزي و ضعف ساختارهاي اقتصادي دارد، اما مقابله با احتکار و گرانفروشي مي‌تواند نقش مهمي در کاهش التهاب بازار ايفا کند. مردم زماني احساس آرامش مي‌کنند که بدانند نظارت مؤثر بر بازار وجود دارد و کسي نمي‌تواند با سوءاستفاده از شرايط سخت اقتصادي، سرمايه و ثروت بيشتري براي خود جمع کند.امروز جامعه بيش از هر زمان ديگري به ثبات اقتصادي، آرامش بازار و اعتماد عمومي نياز دارد. سفره مردم کوچک‌تر شده و بسياري از خانواده‌ها ناچارهستند از بخشي از نيازهاي خود صرف‌نظر کنند. در چنين شرايطي، سودجويي از بحران اقتصادي نه‌تنها غيراخلاقي، بلکه ضربه‌اي جدي به همبستگي اجتماعي است. اقتصاد زماني به آرامش مي‌رسد که قانون با اخلالگران اقتصادي بدون تعارف برخورد کند و مردم احساس کنند عدالت در بازار برقرار است.مجيد پروکار